Канада Хитой электромобилларига божни кескин камайтиради

Трамп таҳдидлари фонида Канада Хитой билан ҳамкорликни кучайтирмоқда.

Бош вазир Марк Карни Хитойга расмий ташрифи чоғида савдо тўсиқларини камайтириш бўйича дастлабки битимга эришилганини эълон қилди. Келишув электромобиллар импорти ва канола маҳсулотларига қўйилган юқори божларни юмшатишни назарда тутади.

2017 йилдан бери Канададан Хитойга ташриф буюрган илк бош вазир бўлган Карни бир неча ойлик дипломатик саъй-ҳаракатлардан сўнг АҚШдан кейин мамлакатининг иккинчи йирик савдо ҳамкори билан алоқаларни тиклашга интилди.

Карни Хитой етакчилари, жумладан етакчи Си Цзинпин билан бўлиб ўтган музокаралардан сўнг маълум қилишича, Канада дастлаб энг қулай шартлар асосида 6,1 фоизлик бож ставкаси билан 49 мингтагача Хитойда ишлаб чиқарилган электромобилларни импорт қилишга рухсат беради. У бу келишув қайси муддатга мўлжалланганини аниқлаштирмади.

“Бу сўнгги савдо келишмовчиликларидан олдинги даражаларга қайтишдир, бироқ канадаликлар учун анча кўп имкониятлар ваъда қиладиган битим доирасида”, — деди у Пекинда журналистларга.

Таққослаш учун, собиқ бош вазир Жастин Трюдо ҳукумати 2024 йилда АҚШГА ўхшаш чоралар ортидан Хитой электромобилларига 100 фоизлик бож жорий қилган эди. 2023 йилда Хитой Канадага 41 678 та электромобил экспорт қилган.

Трюдо ушбу божларни Хитой ишлаб чиқарувчиларининг давлат субсидиялари туфайли глобал бозорда адолатсиз устунликка эга экани ва бу ҳолат маҳаллий саноатга таҳдид солаётгани билан изоҳлаган эди.

“Канада ўзининг рақобатбардош электромобил секторини барпо этиши учун инновацион ҳамкорлардан ўрганиши, уларнинг таъминот занжирларига кириши ва ички талабни ошириши керак” — деди Карни.

Хитой билан тоза энергияни сақлаш ва ишлаб чиқариш соҳаларида ҳамкорлик кучайишини, бу эса янги инвестицияларни жалб этишини таъкидлади.

Карни электромобиллар бўйича келишув Хитойнинг Канада автомобил саноатига салмоқли инвестициялар киритишига, мамлакатда яхши иш ўринлари яратилишига ва Канаданинг углерод нейтраллиги мақсадларига тезроқ эришишига хизмат қилишини кутаётганини айтди.

Ўтган йил март ойида Трюдо жорий этган бож тарифларига жавобан Хитой 2,6 миллиард доллардан ортиқ қийматдаги Канада қишлоқ хўжалиги ва озиқ-овқат маҳсулотларига, жумладан канола ёғи ва шротига божлар киритди. Август ойида эса канола уруғига ҳам тарифлар жорий этилди.

Бу 2025 йилда Хитойнинг Канададан импортини 10,4 фоизга қисқаришига олиб келди.

Янги келишувга кўра, Карни айтишича, Хитой 1 мартга қадар канола уруғига қўйилган божларни тахминан 15 фоизгача туширишини кутмоқда.

Бу ўзгариш ҳозирги 84 фоизлик умумий тариф даражасидан кескин пасайишни англатишини маълум қилди ва Хитой Канада учун 4 миллиард долларлик канола уруғи бозори эканини қўшимча қилди.