15-fevral, 2023

“Kunlik tushum”, avtobuslar “kimoʻzari”ga yechim haqida

Endilikda mablagʻ avtobusning yurgan masofasi va odamlar bu xizmatdan roziligiga qarab beriladi. Jamoatchilik transporti, xususan avtobus yoʻnalishlari, harakatlanishi boʻyicha bu kabi talab va majburiyatni Prezident Shavkat Mirziyoyev Toshkent shahri va viloyat markazlarida jamoat transportining yangi tizimini joriy etish chora-tadbirlari yuzasidan oʻtkazgan yigʻilishida maʼlum qilgan. Shuningdek, ushbu yigʻilishda bu sohada muammolar toʻplanib qolgani, ularni hal etish uchun transport boshqarmalari va avtobus parklarida hozirgi ish tizimini oʻzgartirish zarurligi qayd etilgan. Hatto yuqorida keltirilgani kabi ularning yechimi ham. Bu yangi tartibni tizim masʼullari, yoʻlovchi va haydovchilar qanday qabul qilishdi? Biz ularning fikri bilan qiziqdik. Bildirilgan munosabatlardan ayon boʻldiki, bu yangi tartib sohadagi yechimini kutayotgan koʻpgina tizimli muammolarga barham beradi.

https://youtu.be/mfAhAp9D8qg Axrolxoʻja TOShXOʻJAYeV, Toshkent shahar transport bosh boshqarmasi boʻlim boshligʻi: – Endilikda avtobus yoʻnalishlarida kunlik tushum bekor qilinib, yangi tizim boʻyicha 1 km. uchun 10 foizlik rentabellik bilan yoʻnalishlarni belgilash, yaʼni tadbirkorlarga pulini moliyalashtirish tizimiga oʻtadigan boʻldik. Jamoat transportlarida infratuzilmaning yaxshi rivojlanmaganligi yoʻlovchi va haydovchilarga ham salbiy taʼsir etayotgan edi. Endlikda bu masalaga ham yechim topildi. Undan tashqari avtokorxonalarni moliyalashtirish, taʼmirtalablarini qayta rekonstruksiya qilish borasida ham qator koʻrsatmalar oldik. Qolaversa, Toshkent shahridagi “Navoiy”, “Amir Temur” va “Fargʻona” koʻchalari singari jami 73 ta koʻchada alohida jamoat transportiga moʻljallangan yoʻllar joriy etiladi. Bu esa tirbandliklarning oldini olishga xizmat qiladi”. Yoʻlovchilar fikricha, bekatlarda jamoat transportini uzoq kutish yoki taksida yurishga majbur qilayotgan muammo bu transport korxonalari kunlik “tushum plani”ni bajarishga bogʻlanib qolganidir. Buning oqibati oʻlaroq kunning “eng daromadli” paytida, yaʼni ertalab va kechga yaqin harakatlanishga odatlanganidir.
Shuningdek, yoʻlovchilar yangi joriy qilinayotgan bu tizim yaxshi, degan fikrda. Yana ular bu bilan avtobuslarni koʻp kutish holatlari bartaraf etilishidan umidvor.
Yoʻlovchilar orasida “Avtobuslarni koʻpaytirish kerak, baʼzida kuni bilan bitta liniyada 2 ta avtobus harakatlanadi. Bu esa bizni koʻp kutishimizga sabab albatta” deganlar ham boʻldi. Bir soʻz bilan aytganda yoʻlovchilar avtobuslar uchun “kunlik tushum” talabi bekor qilinishi xizmat sifatiga ijobiy taʼsir qiladi, degan fikrda.
Avtobus haydovchilarining fikri ham deyarli yoʻlovchilarnikidan farq qilmaydi. Hatto ayni paytda tizimda haydovchilarning oylik maoshlari oshirilganini ular alohida eʼtirof etishdi. Yaʼni: “Agar shu tizim joriy qilinsa, albatta bizga yaxshi, chunki avtobuslar bir-birini quvish holatlari boʻlmaydi. Hozir oʻzi ancha yaxshilandi tizim, oyliklar ham koʻtarildi” deydi biz bilan suhbatda boʻlgan haydovchilardan biri.
Yana bir haydovchi esa, “Yaxshi xizmat qilish uchun transport ham yaxshi boʻlishi kerakku, yangilash kerak baʼzi avtobuslarni. Baʼzi kunlari hatto buzilib qolgan holatlari boʻlib turadi. Bilasizmi "kunlik plan"ni topish uchun har kuni oʻylab boʻlmaydigan ishlar boʻladi. Har kuni ham belgilangan pulni topa olmaysiz, oylikni olish uchun esa uydan pul olib kelib boʻlsa ham "Kunlik tushum"ni yopishimiz kerak boʻladi” deya munosabatini bildirdi. Fikrlar turli, haqiqat esa ana shunday ochiqlik, oshkoralikda tugʻiladi. Shu oʻrinda qayd etish kerakki, ayni paytda aholiga qulay yoʻl haqi tariflarini, yaʼni yillik, choraklik, oylik, kunlik hattoki soatlik yoʻl haqi toʻlovlarini joriy qilish masalasi koʻrib chiqilmoqda. Darvoqe, Prezident huzuridagi tizimga oid oʻtkazilgan yigʻilishda nafaqat Toshkent shahrida, balki viloyatlar uchun ham muhim topshiriqlar berilgan. Amalga oshirilayotgan saʼy-harakatlar natijasida kelgusida jamoat transporti sohasida sezilarni oʻzgarishlarni kutib qolamiz.

Abbosjon IMOMOV